Voor de Arbeidsmarktregio Drenthe, zie https://www.samenvoordeklant.nl/arbeidsmarktregios/drenthe, heb ik twee strategiesessies voorbereid met Alice Uineken en vervolgens begeleid. De Commissie Borstlap kwam voorbij, het feit dat er heel veel geld beschikbaar is de komende jaren voor matching vraag en aanbod op de arbeidsmarkt, maar dat het een puzzel is hoe dat adequaat in programma’s en projecten georganiseerd kan worden. Het was voor mij leuk werk met leuke deelnemers. En ik heb weer wat geleerd, want zo goed wist ik nou ook weer niet wat een Arbeidsmarktregio precies doet.
Voor de Gemeente Oldambt werd ik gevraagd om hun NPG-aanvraag Koepelproject Graanrepubliek 2.0 te ondersteunen met kennis, creativiteit en proces. Ik heb uiteindelijk een half jaar intensief, plezierig, aanvullend en succesvol samengewerkt met Erwin Vening. Wat een feest zo’n opdrachtgever en partner! Via een bundeling van een tiental samenhangende deelprojecten (koepelproject) op het gebied van erfgoedontwikkeling en voedseltransitie wordt verder gebouwd aan Oldambt als Wel-varende Graanrepubliek 2.0. Via een interactief en iteratief proces met werkbijeenkomsten is met initiatiefnemers gewerkt aan concretisering van hun projecten en aan een samenhang gericht op een 1+1+1=10 effect. Tot de projecten behoren opknappen van Oldambtster boerderijen, een Restauratiewerkplaats, Fieldlabs voor agroproducten met proefboerderij Ebelsheerd en Smaakboerderijen, circulaire producten van vezels, verhalen en meer, Innovatiewerkplaatsen met studenten, een verkenning naar een musical De Graanrepubliek naar het gelijknamige boek van Frank Westerman en volgens de methode van Het Pauperparadijs in Veenhuizen, de ontwikkeling van het gebied Oudezijl in Bad Nieuweschans naast Coöperatie De Graanrepubliek (https://www.graanrepubliek.nl/) met proeffabriekjes en mooier maken van het gebied.

Een apart acquisitietraject was de kluskans Haalbaarheid van Internationaal MBO (IMBO) voor de gemeente Coevorden, als coördinator van 17 (!) NL-DE partners. Dat ging via https://aanbestedingskalender.nl/. Ik had een keer via LinkedIn gereageerd op een bericht van de gemeente Coevorden aangaande IMBO “dat me dat een erg boeiend onderwerp leek”. Een aantal maanden later werd ik van harte uitgenodigd om via die inkoopwebsite mee te doen met een pitch. Aanvankelijk had ik daar niet veel zin in, omdat het een heel technisch proces is en je eerst alleen maar met inkopers hebt te maken en niet met de beleidsmensen met wie je de klus gaat doen als je wint. Maar aan de andere kant had ik nog nooit op deze wijze geacquireerd en wilde ik het wel eens proberen. En als ik meedoe, wil ik winnen. Dat is, met hulp van mijn partner Reinhard Wolff (van leuke boekjes als Las mal sitzen, Es kommt wohl gut en Gepokt en gemazeld), gelukt. We waren de beste en, verrassenderwijs, de goedkoopste. Opmerkelijk was dat onze kritische beschouwing op het vraagstuk die nogal afweek van wat men leek te willen werd omarmd. Ik begon onze offerte als volgt:
Na mijn studie sociale geografie in Groningen begon ik ruim 30 jaar geleden met werken, bij economisch onderzoeks- en adviesbureau Bartels uit Assen (tegenwoordig gevestigd in Amersfoort). Mijn eerste klus was de “Haalbaarheid van een MBO-opleiding Brood en Banket voor het Friesland College”. Ik heb toen geleerd dat je op basis van een dergelijke verkenning nooit keiharde conclusies kunt trekken. Mensen zeggen immers niet altijd wat ze denken en mensen denken niet altijd wat ze zeggen. Bovendien zijn het in de eerste plaats mensen. Dus zelfs als ze bij een marktonderzoek naar eer en geweten zeggen wat ze zullen of zouden doen, dan nog is de aard van het menselijk gedrag dat het toch af en toe anders loopt… Deze “historische passage” is bedoeld als bijsluiter voor het betreffende haalbaarheidsonderzoek, ter relativering van de waarde en zekerheden die haalbaarheidsonderzoeken opleveren. Uw haalbaarheidsonderzoek moet dus slim gebeuren, vanaf het begin gericht op het gewenste resultaat van Internationaal MBO (IMBO) en als procesproduct gericht op een Interreg A aanvraag. Dus niet alles maar onderzoeken en bergen informatie verzamelen, dan groeperen en selecteren (analyseren), met conclusies en aanbevelingen waar per definitie (!) een grens is aan de voorspellende waarde. Slim werken betekent focus vooraf en nadruk leggen op sommige vormen van deelonderzoek. Om gericht te werken aan inhoud, participatie, verleiden en organiserend vermogen. Zo is leren van anderen wat daar reeds is gelukt (best practice) altijd zeer van waarde. Met inachtneming van mogelijk ander onderwijs, andere omstandigheden, andere actoren en een andere timing dan in onze thuisregio. Verder focus ik altijd op energie en drive. Anders gezegd: wie wil er echt wat en waaruit blijkt dat? Motivatie is de belangrijkste succesfactor. Waar een wil is ontstaat een weg. In plaats van een haalbaarheidsonderzoek spreek ik dan ook liever van een Verkenning. En mijn ervaring is dat een procesmatige ontwikkelaanpak effectiever is dan een projectmatige planaanpak. Er moet kortom ruimte zitten in het stappenplan om adequaat in te spelen op wat nodig is gegeven de (te verkennen) ambitie(s). Dat vergt flexibiliteit van opdrachtgever en opdrachtnemer. Ik wil geen prachtig onderzoek dat in de la belandt. Alle papier is uiteindelijk praatpapier. Het gaat om doen, om realiseren. Dus: doen is het echte marktonderzoek
Er was veel enthousiasme, er waren en ontstonden veel projectideeën en het bleek nodig om flink te faseren, omdat alle partners andere kernactiviteiten hebben dan IMBO. Onze 20 aanbevelingen werden alle herkend en wil men gebruiken voor succes.


